BÖLÜM 155 ceza muhakemeleri usul yasasi




Yüklə 495.89 Kb.
səhifə5/9
tarix16.04.2016
ölçüsü495.89 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9

Seri Yargılamalarda Özel Kurallar





Belirli Hallerde Seri Yargılama-larda İtham İçin Zamanaşı-mı


88. İlgili zamanda yürürlükte olan herhangi bir Yasanın özel olarak daha uzun bir süre öngörmesi dışında, üç aya kadar hapis cezası veya yirmi beş Kıbrıs lirasına kadar para cezası veya her ikisi ile cezalandırılabilen herhangi bir suç için suçun işlenmesinden başlayarak altı ay geçmesi halinde herhangi bir kişi aleyhine dava açılamaz.

Sanık Veya İddia Makamının Hazır Bulunma-dığı Hallerde İşlemler

89. (1) Bu Yasanın 45.maddesinin (1)'inci fıkrası uyarınca Mahkemede bizzat hazır bulunması bağışık tutulmayan bir sanığın, seri yargılamada hazır bulunması için tayin edilen vakitte hazır bulunmakta kusur işlemesi halinde, celpnamenin sanığa tebliğ edildiğinin kanıtlanması üzerine Mahkeme sanığın yokluğunda da davayı dinleyerek karara bağlayabilir veya uygun bulduğu takdirde duruşmayı erteleyerek tutuklanması için bu Yasa kuralları uyarınca bir müzekkere ısdar edebilir.

(2) Davanın dinlenmesi için tayin edilen vakitte sanığın hazır bulunması ancak iddia makamının hazır bulunmaması halinde, Mahkeme, uygun göreceği koşullara bağlı olmak koşuluyla davanın ertelenmesini makul gördüğü herhangi bir sebepten ötürü başka bir tarihe ertelemedikçe sanığı beraat ettirir.




Seri Yargılama-ya Uygun Olmayan Suçlar


90. Bir seri yargılamadan önce veya seri yargılama sırasında Mahkeme, ilgili davanın Ağır Ceza Mahkemesi tarafından yargılanması gereken bir dava olduğu kanısına vardığı takdirde, ileri işlemleri durdurur ve bu Yasa kuralları uyarınca bir ilk soruşturma yapılmasına direktif verir.

Davanın Geri Çekilmesi

91. Bu Yasanın 154.maddesi kurallarına bağlı olmak koşuluyla iddia makamı herhangi bir seri yargılamada son karar verilmeden önce herhangi bir zaman davayı geri çekmesini mümkün kılan yeterli nedenler bulunduğu yolunda Mahkemeyi tatmin ettiği takdirde, Mahkeme davayı geri çekmesine izin verir ve bunun üzerine sanığı beraat ettirir.

Ancak, dava sanık yanıt vermeden bu biçimde geri çekilmişse sanık serbest bırakılır, ancak sanığın bu biçimde serbest bırakılması, beraat ettirme anlamında ve etkisinde değildir.








Altıncı Bölüm


İlk Soruşturma


Seri Yargılana-mayan Suçlar İçin İlk Soruşturma Yapılması


92. Herhangi bir kişi, seri yargılanamayan veya Mahkemenin seri yargılama ile karara bağlanmaya uygun olmadığı kanısına vardığı bir suçla itham edildiği hallerde, 93’ncü maddeden 105’inci maddeye kadar olan (her iki madde dahil) madde kuralları uyarınca Yargıç tarafından ilk soruşturma yapılır.

İlk Soruştur-mada İzlenecek Usul

93. Bir Yargıcın ilk soruşturma yaptığı hallerde aşağıdaki kurallar uygulanır:-

(a) Sanık Yargıcın önüne geldiğinde veya getirildiğinde Yargıç ithamnameyi sanığa okur ve ithama yanıt vermesinin istenmeyeceğini ve herhangi bir yanıt verildiği takdirde bunun tutanaklara kaydedilmeyeceğini izah eder. Ancak sanıktan ithamnameye yanıt vermesi istenmez. Sanık yanıt verse dahi Yargıç bu yanıtı tutanağa kaydetmez.

(b) Yargıç bu Yasanın 96 ve 97. maddelerinde öngörüldüğü biçimde sanığın önünde iddia makamı tanıklarının şahadetini dinlemeye başlar ve sanığın anlamadığı bir dilde şahadet verildiğinde bu Yasanın 65.maddesini uygular .

Ancak, sanığın uygun biçimde davranmaması halinde, bu Yasanın 63. maddesinin (2)'nci fıkrası kuralları, gereken değişiklikler yapılarak bu bende uygulanır.






(c) İddia adına çağrılan tanıkların sorguya çekilmesinden sonra Yargıcın, bu Yasanın 94. maddesi kurallarını da dikkate alması üzerine mevcut şahadetle sanığı yargılamak için yeterli sebepler bulunduğu kanısına varması halinde, Yargıç ithamnameyi sanığa tekrar okur ve basit bir dille niteliğini anlatarak sanığa aşağıdaki şekilde veya benzeri şekilde hitap eder :

"Burada yargılanmıyorsunuz. Daha sonra Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanacaksınız. Orada savunmanızı yapabilecek ve kendi adınıza tanık çağırabileceksiniz, Savunma hakkınızı saklı tutmakla serbestsiniz, ancak saklı tutmak istemiyorsanız şimdi yemin etmeden bir beyanda bulunabilir ya da yemin altında şahadet verebilir ve herhangi bir tanık çağırabilirsiniz. Yemin altında şahadet verirseniz karşı tarafça çapraz sorgulamaya tabi olabilirsiniz. Yeminle olsun veya olmasın söyleyeceğiniz her şey tutanağa geçirilecek ve Ağır Ceza Mahkemesindeki yargılanmanızda şahadet olarak kullanılabilecektir." ve Yargıç devamla sanığa suçunu kabul veya itiraf etmesine teşvik için yapılması mümkün herhangi bir iltimas ve ayrıcalık vaadinden hiçbir şey ümit etmemesini ve herhangi bir tehditten de hiçbir şekilde korkmamasını, ancak söyleyebileceklerinin bu tür bir vaat veya tehdide bakılmaksızın Ağır Ceza Mahkemesindeki yargılanmasında şahadet olarak ibraz edilebileceğini söyler ve açıkça anlatır ;






(d) Sanığın beyan yolu ile veya şahadetinde söylediği her şey Yargıç tarafından tam olarak tutanaklara kaydedilir ve sanığa okunur, sanık beyan ve şahadeti hakkında izahat vermek veya tutanağa ilave yapılmasını istemekte serbesttir. Tutanak sanık tarafından imzalanır ve Yargıç tarafından tasdik edilir; sanık imza atmayı bilmezse parmağını basar ve Yargıç parmak izine tanık olur. Sanık imza etmeyi veya parmak basmayı reddederse Yargıç red ile ilgili olarak tutanağa not düşer ve bu tutanak, sanık tarafından imzalanmış veya parmağını basmış gibi kullanılabilir.

Sanığın yukarıdaki şekilde tutanağa geçmiş olan beyanı, başka kanıt gerekmeksizin, Ağır Ceza Mahkemesindeki yargılanmasında şahadet olarak kabul edilir ve okunur meğer ki beyanı tasdik etmeyi amaçlayan Yargıcın aslında beyanı tasdik etmediği kanıtlansın;

(e) Yargıç daha sonra sanığın beyanda bulunup bulunmamasına veya şahadet verip vermemesine bakılmaksızın, sanığa tanık çağırmak isteyip istemediğini sorar ve sanığın çağırdığı herhangi bir tanığın şahadetini bu Yasanın 96. ve 97.maddelerinde öngörüldüğü şekilde alır ;

(f) (i) İddia makamı adına çağrılan tanıkların sorguya çekilmesinden sonra;

(ii) Savunma tanığı çağrılmaması halinde, sanığın beyan veya şahadetinden hemen sonra; savunma tanığı çağrılması halinde, savunma tanıkların ifadesinden hemen sonra sanık veya avukatı Mahkemeye hitaben konuşmakta serbesttir

(g) Sanık veya avukatı (f) bendi kuralları uyarınca Mahkemeye hitap ettiği takdirde, iddia makamı yanıt verme hakkına sahiptir ;

(h) 94. madde kurallarına bağlı kalmak koşuluyla, iddia makamı için meselenin sona ermesi üzerine veya savunma ile ilgili şahadetin dinlenmesinden sonra sanığın Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanmasını emretmek için yeterli sebep bulunmadığı kanısına varması halinde Yargıç, sanığın soruşturulmakta olan ilgili ithamdan serbest bırakılmasını emreder; ancak sanığın bu biçimde serbest bırakılması, aynı olgularla ilgili olarak ayni veya başka herhangi bir itham ile müteakip herhangi bir itham yapılmasına engel teşkil etmez.

(i) Sanığın serbest bırakılmaması halinde, Yargıç sanığın suçun işlendiği iddia edilen ilçede gelecek oturumunu yapacak olan Ağır Ceza Mahkemesinde veya sanık ve Baş Savcının rızası ile o ilçede halen oturum yapmakta olan Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanmasını emreder ve bu Yasanın 157.maddesinin (2)'nci fıkrası kurallarına bağlı olmak koşuluyla sanığı kefaletle serbest bırakır ya da güvenlik içinde olması için cezaevine gönderir.




Şahadette Çelişki

94. Şahadette çelişki olduğu hallerde Yargıç, sanığın aleyhine olan şahadet, aksi kanıtlanmadıkça, sanığın suçlu olduğu yolunda muhtemel bir karine ortaya koyacak şekilde ise sanığın yargılamak üzere Ağır Ceza Mahkemesine havale edilmesi için o şahadeti yeterli sayar.


Tüzel Kişinin Yargılan-mak Üzere Ağır Ceza Mahkeme-sine Havale Edilmesi


95. Bir tüzel kişi ile ilgili olarak Yargıç sanık tüzel kişiyi yargılanmak üzere Ağır Ceza Mahkemesine havale etmek için yeterli sebep bulunduğu kanısına vardığı takdirde, havale emri verebilir ve böyle bir emir bu Yasa amaçları bakımından yargılanmak üzere Ağır Ceza Mahkemesine havale sayılır ve Başsavcıya ilgili tüzel kişi aleyhine bir ikamename hazırlayarak dosyalama yetkisi verir.

İlk Soruştur-mada Yeminli Şahadetin Nasıl Alınacağı

96. (1) Her ilk soruşturmada Yargıç, çağrılan her tanığın şahadetinin özünü özet olarak anlatış şekline göre yazılı olarak alır, ancak yargıç uygun gördüğü takdirde şahadeti soru ve yanıt şeklinde de alabilir ve her tanığın bu biçimde alınan şahadetinden bu Yasada “ilk soruşturmada verilen yeminli şahadet “ olarak söz edilir.

(2) Her tanığın yeminli şahadeti tanığa okunur ve tanık tarafından imzalanır ve şahadet hangi Yargıcın önünde alınmışsa o Yargıç tarafından tasdiklenir ve bu Yasanın 93.maddesinin (b) bendinin koşul bendine bağlı olmak koşuluyla şahadetin okunması, imzalanması ve tasdiklenmesinde sanık, tanık ve Yargıç birlikte hazır bulunur.

(3) Tanık imza atamayacak durumda ise, parmağını basar ve Yargıç buna tanık olur.

(4) Tanığın imzalamayı veya parmağını basmayı reddetmesi halinde, Yargıç, saptandığı takdirde nedeni ile birlikte böyle bir reddi yeminli şahadet üzerine kaydeder.




Hasta V.S Olan Tanığın Yeminli Şahadetinin Alınması

97. (1) Yargıcın, ağır hasta olan ve iyileşmesi beklenmeyen veya seyahat edemeyen bir kişinin, ilk soruşturmanın yapılmadığı, devam ettiği veya sona erdiğine (ancak sanığın beraat etmesinden sonra olmaması koşuluyla) bakılmaksızın, herhangi bir kişinin itham edildiği ve iddia makamının ikamenamesi ile yargılanabilen herhangi bir suç ile ilgili olarak esasa ilişkin şahadet verebileceği veya vermeye istekli olduğu yolunda ikna edilmesi halinde, Yargıç bu maddenin (2)'nci fıkrası kurallarına bağlı olmak koşuluyla bu Yasanın 96.maddesinde öngörüldüğü biçimde bu tür bir kişinin yeminli şahadetini alabilir.

(2)Yeminli şahadeti alacak olan Yargıç, pratik olduğu hallerde, şahadet almak niyetinde olduğuna ve şahadetin ne zaman ve nerede alınacağına ilişkin olarak yazılı bir emir ısdar eder ve bu emrin makul bir süre içinde iddia makamı ve sanığa tebliğ edilmesini sağlar; sanığın nezaret altında bulundurulması halinde sanığı nezaretinde bulunduran memura direktif vererek sanığın yeminli şahadet alınırken hazır bulunması için yeminli şahadetin alacağı yere ve daha sonra da nezaret altında bulundurulduğu yere götürülmesini ister.

Ancak, yukarıda öngörüldüğü biçimde tebligat yapıldıktan sonra ilgili kişinin gelmeyi red veya ihmal ettiğinin kanıtlanması halinde bu Yasanın, 93. maddesinin (b) bendi veya bu fıkranın içerdiği hiçbir kural bir yeminli şahadetin geçerliliğini etkilemez.

(3) Bu Yasanın 93.maddesinin (b) bendinde belirtilen usul uygulanabildiği ölçüde bu madde gereğince alınan yeminli şahadete uygulanır.

(4) Bu gibi yeminli şahadetin -

(a) İlk soruşturması yapılmamış bir suçla ilgili olması halinde yeminli şahadeti alan Yargıç, yeminli şahadeti ilk soruşturmanın yapılacağı Mahkemenin Mukayyidine;

(b) İlk soruşturmanın sona ermesi halinde, yeminli şahadeti alan Yargıç yeminli şahadeti ilk soruşturmanın yapılmış olduğu Mahkemenin Mukayyidine;

(c) İlk soruşturmanın devam etmekte olduğu halde de Yargıç yeminli şahadeti ilk soruşturmanın yapılmakta olduğu Mahkemenin Mukayyidine, gönderir ve bu tür her yeminli şahadet tüm amaçları için ilk soruşturma sırasında alınmış bir yeminli şahadet olarak işlem görür ve sayılır.




Yeminli Şahadetin Belirli Meselelerde şahadet Olarak Okunabil-mesi

98. (1) Bir sanığın herhangi bir suçtan ötürü yargılanmak üzere Ağır Ceza Mahkemesine havale edildiği hallerde, bu maddenin (2)'nci fıkrası koşulları yerine getirildiği takdirde, her yeminli şahadet ve ona ilişkin her belge veya emare, başka kanıt istemeden, ilgili sanığın ayni suçtan veya o suç gibi ayni olgu ve çeşitli karinelerden meydana gelen başka herhangi bir suçtan yargılanmasında şahadet olarak kabul edilir ve okunur.

(2) Yukarıda belirtilen koşullar şunlardır :-

(a) Yeminli şahadet, bu Yasanın 100. maddesi kuralları uyarınca yargılamada hazır bulunması gerekli olmadığı belirtilen bir tanığın (ancak yargılamada hazır bulunması yolunda daha sonra kendisine tebligat yapılmış olan bir tanık olmamalıdır) veya yargılamada Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde bulunmadığı kanıtlanan veya iddia makamı veya sanık veya onlar adına başka biri tarafından teşvik yolu ile Mahkemeden uzak tutulan veya ölen veya dışarı çıkamayacak kadar akıl hastası veya hasta olan veya Mahkemeyi tatmin edecek başka herhangi bir yeterli sebepten ötürü Mahkemede hazır bulunamayan bir tanığın ifadesi olmalıdır ; ve

(b) Yeminli şahadet, alındığı bildirilen Yargıç tarafından tasdik edilmiş olduğunu göstermelidir ve bu biçimde tasdik edilmediği kanıtlanmadıkça yeminli şahadet bu biçimde tasdik edilmiş sayılır.




Tanıkların kefalete bağlanması

99. (1) İlk soruşturmayı yapan Yargıç, soruşturmaya çağrılan ve yeminli şahadeti alınan her tanığı, sanığın Ağır Ceza Mahkemesi önündeki yargılanmasında hazır bulunmak ve şahadet vermek için kefalete bağlar.

(2) Bu biçimde kefalete bağlanan her tanık, yazılı bir kefaletname verir ve kefaletnamede tanığın adı, soyadı, varsa mesleği ve adresi gösterilir.

Bu gibi kefaletname, yeminli şahadetin altında veya ondan ayrı olabilir ve kefaleti veren kişi tarafından bir kabullenme olur ve Yargıç veya Mahkeme memuru kabullenmenin önünde yapıldığını imzalar.

(3) Makul bir sebep olmaksızın böyle bir kefalet altına girmeyi reddeden bir tanık ilk soruşturmayı yapan Yargıç tarafından Yargılama sona erene veya tanık Yargıç önünde böyle bir kefalet verene kadar muhafaza edilmek üzere müzekkere ile cezaevine gönderilebilir.



Ancak, sanığın daha sonra beraat ettirilmesi halinde herhangi bir yargıç tanığı serbest bırakılmasını emreder.
1   2   3   4   5   6   7   8   9


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©www.azrefs.org 2016
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə