1. İHracat bedeliNİn tahsiL ŞEKİlleri




Yüklə 68.28 Kb.
tarix10.04.2016
ölçüsü68.28 Kb.
İHRACAT GENEL ESASLARI



1. İHRACAT BEDELİNİN TAHSİL ŞEKİLLERİ

1.1. Akreditifli Ödeme

1.2. Vesaik Mukabili Ödeme

1.3. Mal Mukabili Ödeme

1.4. Kabul Kredili Ödeme

1.5. Peşin Ödeme



2. İHRACAT BEDELİNİN TAHSİLİ

2.1. Genel Esaslar

2.2. Döviz Tevdiat Hesabından İhracat Bedeli Alışı

2.3. İhracat Alacağının İskontosu

2.4. İhracat Bedelinden, İhracatla İlgili Giderlerin Mahsup veya Transferi ile İhracatçının Döviz Giderlerinin Ödenmesi

2.5. Mal ve Hizmet İhracına İlişkin Düzenlenen Döviz Alım Belgesinin Kaybı Halinde Yapılacak İşlemler



KISALTMALAR

 


DAB

Döviz Alım Belgesi

DBT

Döviz Beyan Tutanağı

DFİF

Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu

DSB

Döviz Satım Belgesi

DTH

Döviz Tevdiat Hesabı

GB

Gümrük Beyannamesi

HM

Hazine Müsteşarlığı (Banka ve Kambiyo Gn.Md.)

TCMB

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası

TPKK

Türk Parasının Kıymetini Koruma

TPTB

Türk Parası Transfer Belgesi

TL

Türk Lirası

 

İhracat bedelleri, TPKK Hakkında 32 Sayılı Karar, bu Karara ilişkin 2008/32-34 Sayılı Tebliğ ve bu Karar ve Tebliğe ilişkin TCMB Genelgesi ile bunlara ek olarak yapılacak düzenlemelere istinaden verilecek talimat çerçevesinde ihracatçı ile ithalatçı arasındaki sözleşmeye ve uluslararası kurallar ile bankacılık teamüllerine göre döviz veya TL olarak tahsil edilir.

Bu duyurumuzdaki,

● "İhracat bedellerinin alışı" veya "İhracat bedellerinin bankalara satılması" deyimleri, DAB düzenlenmek suretiyle dövizin bankalara satılmasını, TL üzerinden gönderilen ödeme talimatına istinaden ihracatçıya ödemenin yapılmasını,

● Fiili ihraç tarihi, GB'nin arka yüzünde kayıtlı, malların yurt dışı edildiğine ilişkin tarihi

ifade etmektedir.



1. İHRACAT BEDELİNİN TAHSİL ŞEKİLLERİ


İhracat bedelleri, satış sözleşmesinde belirlenen kurallar ve uluslararası ticari uygulamalar çerçevesinde “Akreditifli Ödeme”, “Vesaik Mukabili Ödeme”, “Mal Mukabili Ödeme”, “Kabul Kredili Akreditifli Ödeme”, “Kabul Kredili Vesaik Mukabili Ödeme”, “Kabul Kredili Mal Mukabili Ödeme”, “Peşin Ödeme” şekillerine göre tahsil edilir.

1.1. Akreditifli Ödeme


Bu ödeme şeklinde uluslararası kurallar ile bankacılık teamülleri uygulanır.

İhracat akreditiflerinin peşin ödemeye imkan veren kısımları peşin ödeme hükmündedir.



1.2. Vesaik Mukabili Ödeme


Bu ödeme şeklinde uluslararası kurallar ile bankacılık teamülleri uygulanır.

1.3. Mal Mukabili Ödeme


Bu ödeme şeklinde uluslararası kurallar ile bankacılık teamülleri uygulanır.

1.4. Kabul Kredili Ödeme


Kabul kredisi ile akreditifli, vesaik mukabili ve mal mukabili ödeme şekline göre ihracat yapılabilir.

1.5. Peşin Ödeme



1.5.1. Peşin döviz karşılığında ihracatın 18 ay içinde gerçekleştirilmesi zorunludur. Ancak, gemi inşa ve ihraç (hazır gemi hariç) bedeli olan peşin dövizlerde bu süre 24 aydır. Dahilde İşleme İzin Belgesi ve Vergi, Resim ve Harç İstisna Belgesi kapsamında ihracat, ihracat sayılan satış ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlerle ilgili olarak sağlanan peşin dövizlerin kullanım süresi belge süresi (ek süreler dahil) kadardır. İade edilen veya süresi içinde ihracatı gerçekleştirilemeyen peşin dövizler prefinansman hükümlerine tabi olur. Prefinansman hükümlerine tabi hale gelen peşin dövizlerin, ihracat taahhüt sürelerinin ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde uzatılması halinde, alıcının muvafakat etmesi kaydıyla kullanım süreleri de verilen ek süre kadar uzatılmış sayılır. Alıcıdan temin edilen prefinansman peşin döviz hükmündedir.
1.5.2. Peşin bedel karşılığı ihracatta süre, DAB düzenlenmesi halinde DAB’ın düzenlendiği tarihten, bu dövizlerin DTH'ye alınmış olması halinde ise bu hesaba alınış tarihinden itibaren başlar. Daha önce DTH’ye alınmış peşin bedelin bilahare DAB’a bağlatılması halinde sürenin başlangıç tarihi bu dövizlerin DTH'ye alındığı tarihtir.
1.5.3. Bankalarca peşin bedel hesabı kapatılırken ihracatçının, GB tarih ve tutarını içeren yazılı beyanı esas alınır. Peşin bedel karşılığında ihracat, peşin bedeli gönderene yapılabileceği gibi ihracatçının yazılı olarak beyan edeceği başka bir ithalatçıya da yapılabilir.
1.5.4. Peşin bedel, alışının yapıldığı veya DTH’ye alındığı tarihten önce gerçekleştirilen ihracata ilişkin GB’nin beyanı ile tasfiye yoluyla iade edilemez.
1.5.5. Peşin bedelin tasfiye yoluyla iade edilmesi halinde, ihracatçı tarafından yazılı olarak beyan edilen GB’nin başka bir peşin bedel, prefinansman kredi taahhüdü veya belgesiz ihracat kredi taahhüdüne saydırılmayacağına ilişkin ihracatçı firmanın yazılı beyan vermesi gerekir.
1.5.6. Peşin bedel karşılığında ihracatın gerçekleştirilememesi veya peşin bedelin ihracattan sağlanan bedellerle iade edilememesi hallerinde, peşin bedel döviz satışı yapılmak suretiyle banka kaynağından veya ilgilinin döviz hesabından ya da alacaklının kabulü halinde TL olarak iade edilebilir.
1.5.7. Türk Lirası olarak gelen peşin ihracat bedellerinin döviz olarak yurt dışına iade edilmesi mümkündür.
1.5.8. Peşin bedeller, gönderenin muvafakatı ile devreden ihracatçı firmanın yazılı beyanının alınması ve devralan tarafından tekrar devredilmemek kaydıyla başka bir ihracatçı firmaya devredilebilir. Devir işlemi, DAB veya DTH'ye alınış tarihinden itibaren peşin bedelin kullanım süresi içinde kısmen veya tamamen ancak bir firmaya yapılabilir. Kısmi devir yapılan işlemlerde aynı firmaya bilahare devir yapılması mümkündür.
1.5.9. Bankalarca 18 aydan kısa vadeli peşin bedelin süresi 18 aya; gemi inşa ve ihracı amacıyla getirilen peşin bedelin süresi de 24 aya kadar uzatılabilir. Peşin bedellere ilişkin ek süre, 2000/1 Sayılı İhracat, İhracat Sayılan Satış ve Teslimler ile Döviz Kazandırıcı Hizmet ve Faaliyetlerde Vergi, Resim ve Harç İstisnası Hakkındaki Tebliğ’in 17 nci maddesinde belirtilen mücbir sebep ve fevkalade hal durumlarından birinin varlığı halinde Tebliğde belirtilen esaslara göre Dış Ticaret Müsteşarlığı veya döviz alışını yapan bankaca verilir.

MÜCBİR SEBEP VE FEVKALADE HAL DURUMLARI
(2000/1 Sayılı İhracat, İhracat Sayılan Satış ve Teslimler ile Döviz Kazandırıcı Hizmet ve Faaliyetlerde Vergi, Resim ve Harç İstisnası Hakkındaki Tebliğin 17’nci maddesi)
a) Deprem, sel, don, fırtına, kasırga v.b. tabii afetler ve yangın (Bayındırlık ve İskan Bakanlığı veya Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı İl Müdürlükleri, İtfaiye Müdürlükleri veya ilgili diğer kurumlardan alınacak yazı ile),

b) Yükümlü firmanın faaliyetinin kamu otoritelerince kısıtlanması veya durdurulması (firma faaliyetini durduran kamu kurumundan alınacak yazı ile),

c) Grev ve lokavt (İl Çalışma Müdürlüklerinden alınacak yazı ile),

d) Ülkemiz veya ithalatçı ülkede Devletçe konulan yasaklar ile harp ve abluka hali,

e) Yükümlü firmanın iflası ya da konkordato ilan etmiş olması (Mahkeme Kararı)

f) Şahıs firmalarında firma sahibinin ölümü,

g) Karşılığı ihracat süresi içerisinde yerine getirilmediği için prefinansman hükümlerine tabi hale gelen peşin döviz ile ilgili ihracatın yapılamaması (ithalatçı firmadan ihracatın belirlenen süreden daha geç yapılmasının istenildiğine dair alınan yazı veya diğer haklı sebeplere ilişkin bilgi ve belge)
(d) bendindeki mücbir sebep ve fevkalade haller Müsteşarlıkça, diğer bentlerdeki mücbir sebep ve fevkalade haller ise, krediyi kullandıran kuruluş tarafından belirlenir.


2. İHRACAT BEDELİNİN TAHSİLİ

2.1. Genel Esaslar


Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı Karar ve anılan Karara ilişkin 2008-32/34 sayılı Tebliğ çerçevesinde ihracat bedeli dövizler ilgililerce serbestçe tasarruf edilebilir. Bu bedellerin döviz tevdiat hesaplarına alınması veya Türk Lirasına çevrilerek kullanılması mümkün bulunmaktadır. Bu çerçevede, bankalardan ihracat alışı talep eden ihracatçı firmalardan başka bir belge aramaya gerek kalmaksızın sadece firma beyanı ile gümrük beyannamesine (GB) ilişkin bilgilerin DAB’ye yazılması mümkün bulunmaktadır. Ancak, özel fatura ile yapılan ihracatta ilgili diğer kurumların görüş ve talimatlarına göre hareket edilmesi gerekmektedir.
2.1.1. Döviz alışının ihracat bedeli olarak yapılmasının talep edildiği hallerde bankalarca dövizin yurtdışı kaynaklı olması şartı aranır.
2.1.2. Yabancı taşıtlar ile yabancı ülkelere sefer yapan yerli taşıtlara ihracat rejimine göre verilen yağ, yakıt, temizlik maddeleri ve kumanyaya ilişkin mal bedelinin, Türkiye’de yerleşik alıcı firmalar tarafından yurt içinden yapılan havalelerle ödenmesi halinde bu ödemenin ihracat bedeli olarak kabul edilmek suretiyle aracı bankalarca alışının yapılması mümkündür.
2.1.3. Serbest bölgelerden gelen ihracat bedeli ile ilgili DAB istenilmesi halinde bu dövizlere ilişkin ihracatın serbest bölgelere yapıldığına ilişkin firmaların yazılı beyanı aranır.

2.1.4. İhracat bedeli (GB düzenlenmek suretiyle gümrük hattı dışı eşya satış mağazalarına yapılan teslim bedelleri ile Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğünün 3 Ocak 2003 tarih ve 2003/1 sayılı genelgesi çerçevesinde kumanya teslimine ilişkin fatura bedelleri dahil);

● Bankalar aracılığıyla havale şeklinde,

● İthalatçı, ihracatçı veya bunlar adına hareket ettiğini beyan eden Türkiye’de veya dışarıda yerleşik üçüncü kişilerce efektif olarak,

● İthalatçı, ihracatçı veya bunlar adına hareket ettiğini beyan eden Türkiye’de veya dışarıda yerleşik üçüncü kişilerce çek olarak,

Kredi kartı ile

tahsil edilebilir.

İhracat bedeli Türkiye’deki bankalarca yurt dışındaki bankalar ile gerçek veya tüzel kişilere açılan kredilerden karşılanabilir.

2.1.5. Havalelere istinaden yapılan alışlarda DAB, valör tarihi beklenmeksizin muhabir nezdindeki hesapların alacaklandırıldığı tarihten itibaren düzenlenebilir.

Bu doğrultuda yapılacak ödemelerin, banka kaynaklarından kredi kullanımı olarak değerlendirilmesi ve TL olarak yapılması gerekmektedir.



2.1.6. GB'de kayıtlı alıcı firma veya bu firma dışındaki gerçek veya tüzel kişiler tarafından havale olarak gönderilen dövizin, herhangi bir referans veya fatura numarasıyla irtibatlandırılmış olup olmadığına bakılmaksızın ihracatçının beyan edeceği GB konusu ihracatın bedeli olarak alışının yapılması mümkündür.

2.1.7. Dönülemez teyitli iştira akreditiflerinde uygun vesaikin ibrazında DAB, muhabir hesabının alacaklandırılması beklenilmeden düzenlenebilir.

2.1.8. Efektif olarak getirilen ihracat bedelinin yurt dışından getirildiğinin tespiti Gümrük Müdürlükleri’nce onaylı DBT ile yapılır.

DBT konusu efektifin ihracat bedeli olarak alışının yapılabilmesi için;



  • DBT’nin “Geliş Sebebi” bölümünde efektiflerin getirilme sebebinin “Ticari” olduğunun kayıtlı olması,

  • DBT’yi ibraz eden şahsın kimlik tespitinin yapılması

  • İhracatçının yazılı beyanının aranılması

gerekir.

Bankalara tevdi edilen efektifler, ilgililerce bankaya satılabilir veya yurt dışındaki alıcı veya Türkiye’deki ihracatçı firma adına açılan DTH’na alınabilir.

DTH’na alınan bu dövizlerin daha sonra ihracatçı firma adına alışı yapılabilir.

2.1.9. DBT’nda kayıtlı efektifin DTH’na alınmasının talep edilmesi halinde bankalarca;


  • Efektiflerin DTH’na alındığı tarih DBT’na kaydedilir.

  • Efektiflerin tamamının DTH’na alınması durumunda DBT’nın aslı ilgilisine iade edilmeyerek alıkonulur.

  • Efektiflerin kısmen DTH’na alınması durumunda ise DBT üzerine hesaba alınan tutara ilişkin not konulup bir fotokopisi alındıktan sonra aslı ilgilisine iade edilir.


2.1.10. İlgililerce havale olarak gelen ihracat bedelinin, bankadan efektif olarak alınması halinde bu efektifin başka bir banka tarafından ihracat bedeli olarak alışı, bu efektiflerin yurt dışından geldiğine ilişkin aracı banka yazısının ibrazı veya alış işlemini yapacak bankaca efektif konusu dövizlerin havale olarak geldiğinin bankadan teyidinin alınması kaydıyla yapılır.

2.1.11. Bankalarca;

  • Türkiye’de ikamet etmeyenlere özel fatura ile yapılan satış bedeli,

  • Yabancı taşıtlar ile yabancı ülkelere sefer yapan yerli taşıtlara verilen yağ, yakıt ve temizlik maddeleri ile kumanya bedeli

efektiflerin alışında DBT ibrazı aranmaz.

2.1.12. İhracatçılarca, ihracat bedeli olarak tahsil veya iştira için ibraz edilen banka veya şahıs çekleri genel esaslar çerçevesinde işleme alınır.

İhracat bedeli olarak tevdi edilen çeklerin yurda girişinde Gümrük Müdürlüklerine beyan edilme zorunluluğu yoktur.

Türkiye’deki bankalarca düzenlenen çeklerin iştira edilerek ihracata ilişkin DAB düzenlenebilmesi için çeki düzenleyen bankanın çek bedelinin yurt dışı kaynaklı olduğunu belirten yazısı aranır.
2.1.13. İhracat bedelinin kredi kartıyla tahsil edildiği işlemlerde, kredi kartının yurt dışından verilmiş olduğunun tespiti şarttır. Bu işlemlerde DAB, fiş (slip) bedelinin ilgililere ödendiği tarih itibarıyla ilgilisinin talebine göre her bir fiş için ayrı ayrı düzenlenebileceği gibi fiş bedellerinin tamamı üzerinden tek DAB düzenlenmesi de mümkündür.

Fiş bedellerinin tamamı üzerinden tek DAB’ın düzenlendiği işlemlerde, peşin bedelin hesabı, ithalatçının onayı olmaksızın diğer firmalara gerçekleştirilen ihracatla kapatılabilir.



2.1.14. İmalatçı ya da tedarikçi tarafından yazılı olarak talep edilmesi durumunda imalatçı ve/veya tedarikçi adına gelen dövizin alışı yapılarak ihracat bedelinin TL karşılıkları imalatçı ve/veya tedarikçi firmalara ödenirken DAB aracı ihracatçı adına da düzenlenebilir.
2.1.15. İmalatçı/tedarikçi firmaların aracı ihracatçı üzerinden yaptıkları ihracatta, kendi adlarına gelen ihracat bedellerinin imalatçı/tedarikçi adına alışının yapılarak DAB’a bağlanması mümkündür.
2.1.16. Aracı ihracatçı tarafından gerçekleştirilen ihracata ilişkin bedelin imalatçı ve/veya tedarikçiye döviz olarak temlikinden sonra tahsil edilmesi halinde, imalatçı veya tedarikçi tarafından söz konusu bedelin ihracat bedeli olarak alışının yapılmasının talep edilmesi halinde bu dövizlerin ihracat bedeli açıklaması ile imalatçı ve/veya tedarikçi firma adına alışı yapılabilir.

GB’de imalatçı firma unvanının kayıtlı olmadığı işlemlerde, firmanın imalatçı niteliğini haiz olduğunun sanayi sicil belgesi veya kapasite raporuyla tevsiki ile ihraç konusu malın ihracatçıya satıldığına ilişkin faturanın ibraz edilmesi halinde de imalatçı firma adına gelen dövizlerin ihracatçı adına alışının yapılması mümkündür.



2.1.17. Fiili ihraçtan sonra ihraç fiyatlarında lehte değişiklik yapılması halinde ihracatçının talebine istinaden bu farkların ihracat bedeli olarak alışının yapılabilmesi için bu farka ilişkin veya bu farkı da içeren faturanın ibraz edilmesi gerekir.

2.1.18. İhracat bedeli dövizler, alışı yapılana kadar arbitraja tabi tutulabilir.

2.1.19. Alıcısı tarafından kabul edilmeyen malların, yurda getirilmeden aynı veya başka bedel ve şartlarla satılması halinde yapılacak işlemler

Alıcısı tarafından kabul edilmeyen malların yurda getirilmeden aynı veya başka bedel ve şartlarla satışına ilişkin talepler ihracatçı birliklerince sonuçlandırılır.

İhracatçı firma tarafından düzenlenecek yeni satış sözleşmesi ve fatura ilgili ihracatçı birliğine onaylatılarak birer örneği Gümrük Müdürlüğü’ne ibraz edilir.

Bu belgelere istinaden ilgili Gümrük Müdürlüğü’nce gerek ihracata ilişkin GB üzerine gerek bilgisayar sistemi üzerinde değişikliklere ilişkin not düşülür.



2.1.20. Yurt dışı fuarlarda teşhir edilmek üzere ATA karnesi ile geçici ihracı yapılan ancak fuarda kesin satışı gerçekleştirilen mallara ilişkin fatura tutarının, ihracat bedeli olarak alışının yapılması mümkündür.

2.2. Döviz Tevdiat Hesabından İhracat Bedeli Alışı


2.2.1. İhracat bedeli, dövizin yurt dışından geldiğinin tespiti kaydıyla dışarıda yerleşik gerçek veya tüzel kişiler adına açılan DTH'larından tahsil edilebilir.

Türkiye’ye ithal edilen malın bedeli ile görünmeyen işlemlerle ilgili döviz ödemesi, yurt dışındaki ihracatçı, ihracatçının bankası veya hesap sahibi kişilerin talimatına istinaden dışarıda yerleşik kişiler adına açılan DTH’larına yapılabilir.



2.2.2. Yurt dışında taahhüt faaliyetlerinde bulunan Türk firmalarının, sıfatlarını tevsik etmeleri kaydıyla yurda getirilmesi zorunlu olmayan dövizlerle açtıracakları DTH'larından ya da yurt içinde veya dışındaki bankalardan sağladıkları döviz kredisiyle açılan hesaplardan yurt dışındaki taahhüt işleri kapsamında kendilerince veya başka firmalarca yapılan ve yapılacak ihracatın (alıcı olarak kendileri veya başka firma gözükebilir) bedelleri ödenebilir.
Türkiye'de kamu kurum ve kuruluşlarınca açılan uluslararası ihaleyi kazanan Türk müteahhitlerinin hakedişleri karşılığında elde ettikleri TL'lerin veya karşılığının dövize dönüştürülmesi suretiyle (söz konusu TL'lerin istihkak karşılığı olduğunun tevsiki kaydıyla) açtıracakları DTH'ların, bu firmaların yurt dışında üstlendikleri işlerin gereği olarak bu firmalarca veya üçüncü kişilerce yapılacak ihracat bedellerinin karşılığı olarak kullanılması mümkündür.

2.2.3. İhracat bedelinin, ihracatçı adına açılacak DTH'na alınması ve bu hesaptan kısmen veya tamamen ihracat bedeli olarak alışının yapılması mümkündür.

2.2.4. İhracatçı firmanın vekili bulunan kişi veya firma adına yurt dışından gelen dövizlerle açılan DTH'lardan, vekaletnamenin fiili ihraçtan önce düzenlenmesi şartıyla vekili bulunulan ihracatçı firma adına veya imalatçı/tedarikçi firma adına ihracat bedeli alışı yapılabilir.
2.2.5. Türkiye'de yerleşik sayılmakla birlikte yurt dışında serbest meslek ve müstakil iş sahibi olarak çalışan ve bu faaliyetlerini yurt dışındaki temsilciliklerimizden alınacak belgeler veya pasaport kayıtlarıyla tevsik eden kişiler adına açılacak DTH'lardan, dövizlerin yurt dışından geldiğinin ve ihracatın aynı kişiye yapıldığının tespiti kaydıyla ihracat bedeli olarak alışının yapılması mümkündür.

2.2.6. İlk yatırım ve tesis safhasında kullanılmak üzere serbest bölgelere ihraç edilen ve alıcısı bölge işleticisi olan malların bedelinin, yurt dışından gönderilememesi halinde anılan bölgelerde bankaların faaliyete geçmesine kadar alıcının Türkiye'deki bankalar nezdindeki DTH'larından ödenmesi mümkündür.

2.2.7. 3212 Sayılı Kanun çerçevesinde ikmal sistemleri ve hizmetlerinin ihracından elde edilecek bedeller, Milli Savunma Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı adına TCMB nezdinde açılacak özel döviz hesabına alınabilir ve Milli Savunma ve İçişleri Bakanlıklarının vereceği talimata göre bu hesaptan transfer yapılabilir.

2.2.8. Yurt dışında oturma ve çalışma iznine sahip olanlar ile daimi veya geçici olarak kamu kuruluşlarınca görevlendirilmiş bulunan Türk vatandaşlarına İhracat Yönetmeliği esasları çerçevesinde yapılacak otomobil ve dayanıklı tüketim malları ihracatına ilişkin mal bedellerinin, bu kişilerin TCMB nezdinde açtırdıkları “Kredi Mektuplu Döviz Tevdiat Hesabı”ndan alışının yapılması mümkündür.

2.3. İhracat Alacağının İskontosu


2.3.1. Vadeli ihracat alacakları, uluslararası bankacılık uygulamaları çerçevesinde;

  • Poliçe

  • Bono

  • Vadeli akreditif

karşılığında uluslararası para piyasasında geçerli faiz oranları dikkate alınarak yurt içindeki veya dışındaki bankalara iskonto ettirilebilir.
Ayrıca;

  • Türk Eximbank tarafından sigorta kapsamına alınmış ihracat alacakları

ile

  • Bedeli garanti edilmiş mal mukabili ihracat alacakları da temlik edilmek suretiyle

iskonto ettirilebilir.

2.3.2. Vadeli ihracat alacağının yurt için bankalarca iskonto edilmesi işlemlerinde fon kaynağının yurt içi bankalardan sağlanması nedeniyle ödemenin yabancı para (YP) değil, Türk Lirası (TL) üzerinden yapılması gereklidir.
2.3.3. Vadeli ihracat alacaklarının Türkiye’deki bankalarca iskonto edilmesi halinde bu tutarların iskontoyu yapan banka dışındaki Türkiye’deki diğer bir bankada ihracat bedeli olarak alışı yapılabilir. Bu durumda iskontoyu yapan bankaca, iskonto tutarı kadar DAB düzenlenir ve döviz alışını yapacak bankaya gönderilecek havalede, dövizlerin ihracat bedeline ilişkin poliçe iskontosu sebebiyle gönderildiği hususu belirtilir. Döviz alışını yapacak bankaca da gelen döviz üzerinden DAB düzenlenir.

İskonto edilen poliçe tutarı, iskonto ve/veya döviz alışını yapacak banka nezdinde ihracatçı adına açılan DTH’na alınamaz veya ilgililerine efektif olarak ödenemez.



2.3.4. Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı Karara ilişkin 2008-32/34 sayılı Tebliğ’in 11’inci maddesinin 11’inci fıkrasına göre, bankalar ve faktoring şirketleri tarafından ihracatçıların doğmuş veya doğacak alacaklarının devralınması suretiyle ihracatçılara döviz üzerinden fon kullandırılması mümkün bulunmaktadır. Bu nedenle, bankalarca faktoring sözleşmesine istinaden ihracatçılara yapılacak fonlamanın YP üzerinden yapılması mümkün bulunmaktadır.

2.3.5. İhracat bedelinin faktör kuruluşun yurt içi kaynaklarından ödenmesi halinde faktoring sözleşmesinin bankaya ibrazı üzerine, ihracat bedeli dövizler yurda getirildiğinde, faktör kuruluşun GB’nin tarih ve sayısı ile üzerinde temlik notu bulunan faturanın tarih ve sayısını içeren yazılı talimatına istinaden DAB ihracatçı firma adına veya imalatçı/tedarikçi adına düzenlenebilir.

2.4. İhracat Bedelinden, İhracatla İlgili Giderlerin Mahsup veya Transferi ile İhracatçının Döviz Giderlerinin Ödenmesi


2.4.1. Mahsup

● İhracatla ilgili komisyon, ardiye, depolama, antrepo, gümrük resmi, harç ve faktoring masrafları, iskonto giderleri, ihracatçıya yansıtılan muhabir banka masrafları,

● Konsinye ihracata ilişkin nakil, muhafaza, bakım, fümügasyon, rafa (maniplasyon), satış ve benzeri masraflar,

● Ticari teamüllerin gereği olarak satış sözleşmesinde veya akreditifte ayrıca varış yerinde tartı ve analiz yapılması şartı bulunuyorsa tartı ve analiz sonunda tespit edilen vezin noksanlığı veya kalite farkı ile ekspertiz ve tahkim ücretleri, rafa masrafları, hariçteki gözetme şirketi ücretleri

mal bedelinden mahsup edilebilir veya görünmeyen işlemlere ilişkin hükümler çerçevesinde transfer edilebilir.

Yukarıda belirtilen giderlerin mahsup edilmesi sebebiyle ihracat bedelinin bu giderler kadar eksik gönderilmesi halinde DAB gelen bedel kadar düzenlenir. Belgelendirilmesi kaydıyla DAB üzerine söz konusu giderin türü ve tutarıyla ilgili not konulur.


2.4.2. Mahsuben ödeme

İhracatçının, ithalat bedelleri ve görünmeyen işlemlere ilişkin giderleri ile yurt dışından sağladıkları döviz kredilerinin (faizi dahil) kısmen veya tamamen mal ve/veya hizmet ihracı bedeli ya da ihraç sayılan satış ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlerden elde edilen dövizlerle mahsuben ödenmesi herhangi bir süre kısıtlaması olmadan aşağıda açıklanan esas ve usuller çerçevesinde yapılır.



2.4.2.1. Mal ve/veya hizmet ihracat bedellerinin ihraç bedelinin mahsuben ödemede kullanılabilmesi için alışının yapılmamış olması gerekir.

2.4.2.2. Peşin dövizler mahsuben ödemede kullanılamaz.

2.4.2.3. Mahsuben ödeme işleminde, DAB ve DSB aynı kur üzerinden düzenlenir.

Mahsuben ödemede kullanılacak (alışı yapılacak) döviz cinsi ile mahsuben ödenecek (transfer edilecek) gidere ilişkin döviz cinsinin farklı olması halinde mahsuben ödenecek azami tutar ihracatçı ile banka arasında mutabık kalınan çapraz kur esas alınmak suretiyle tespit edilir. Bu durumda DAB alışı yapılan, DSB transfer edilen döviz cinsinden düzenlenir.



2.4.2.4. Aracı ihracatçı vasıtasıyla yapılan ihracatta, ihracat bedeli, ihracatçının onayı ile imalatçının veya tedarikçinin yukarıda sayılan bütün döviz giderlerinin mahsuben ödenmesinde kullanılabilir. Bu durumda DAB ihracatçı, DSB' de imalatçı veya tedarikçi firma adına düzenlenir.

2.4.2.5. İhracat bedelinin mahsuben ödemede kullanılabilecek tutarının ithalat bedelini karşılamaması durumunda kalan ithalat bedeli genel esaslar dahilinde ödenir.

2.5. Mal ve Hizmet İhracına İlişkin Düzenlenen Döviz Alım Belgesinin Kaybı Halinde Yapılacak İşlemler


DAB’ı düzenleyen banka şubesine...............tarih ve...............sayılı DAB’ın kaybedildiğine ilişkin bir beyannamenin ibrazı halinde ilgiliye DAB sureti verilir.


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©www.azrefs.org 2016
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə